mai ve küreselleşme karşıtı çalışma grubu

 

ENDÜSTRİ BÖLGELERİ KANUNU

(ENDÜSTRİ BÖLGELERİ KANUNU VE ORGANİZE SANAYİ BÖLGELERİ KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN)

 

Kanun No.4737                                                                                Kabul Tarihi: 9.01.2002

 

Amaç ve kapsam

MADDE 1. - Bu Kanunun amacı, yatırımları teşvik etmek, yurt dışında çalışan Türk işçilerinin tasarruflarını Türkiye’de yatırıma yönlendirmek ve yabancı sermaye girişinin artırılmasını sağlamak üzere endüstri bölgelerinin kurulması, yönetim ve işletilmesine ilişkin esasları düzenlemektir.

Bu Kanun, Endüstri Bölgeleri Koordinasyon Kurulunun oluşumunu, endüstri bölgelerinin kurulmasını ve bu bölgelerde gerçekleştirilecek yatırımlara ilişkin izin ve teşvikleri kapsar.

Endüstri Bölgeleri Koordinasyon Kurulu

MADDE 2. – Endüstri bölgeleri kurulacak alanları belirlemek ve bu Kanunla verilen diğer görevleri yerine getirmek üzere Başbakanlık Müsteşarının başkanlığında; Maliye, Bayındırlık ve İskân, Tarım ve Köyişleri, Sanayi ve Ticaret, Enerji ve Tabiî Kaynaklar, Kültür, Turizm ve Çevre  bakanlıkları müsteşarları, Devlet Plânlama Teşkilâtı, Hazine, Dış Ticaret ve Denizcilik müsteşarları, Köy Hizmetleri Genel Müdürü ile Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği temsilcisinden oluşan Endüstri Bölgeleri Koordinasyon Kurulu kurulmuştur.

Kurul, gerektiğinde ilgili kurum ve kuruluşların görüşlerine başvurur ve bunların temsilcilerini toplantıya davet eder. Kurulun sekretarya hizmetleri, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından yürütülür.

Endüstri bölgeleri

MADDE 3. - Ülke ekonomisinin gelişmesini ve teknoloji transferini sağlamak, üretim ve istihdamı artırmak, yatırımları teşvik etmek ve yabancı sermaye girişini artırmak amacıyla; Sanayi ve Ticaret Bakanlığının önerisi üzerine Endüstri Bölgeleri Koordinasyon Kurulunca belirlenen yerlerde, Bakanlar Kurulunca endüstri bölgeleri kurulabilir. Endüstri bölgelerinin kurulmasına ilişkin Bakanlar Kurulu kararları Resmî Gazetede yayımlanır. Endüstri bölgesi olarak belirlenen araziler hiçbir şekilde başka amaçlarla kullanılamaz.

Endüstri bölgelerinin yönetim ve işletilmesi, endüstri bölgesi olarak tespit edilen alanın sınırları içinde olan il valisinin başkanlığında, ilgili belediye başkanı ve Endüstri Bölgeleri Koordinasyon Kuruluna üye bakanlık ve kuruluşların temsilcilerinden oluşan komisyon tarafından yürütülür.

Endüstri bölgelerinde yatırım yapmak isteyen yerli ve yabancı gerçek ve tüzel kişiler Sanayi ve Ticaret Bakanlığına başvurur. Başvuru ile ilgili olarak çevresel etki değerlendirmesi raporu üzerinde yapılacak inceleme ve değerlendirme sonucu ÇED olumlu kararı verilen ve yatırımı kabul edilen faaliyetler hakkında gerekli izin, onay ve ruhsatlar verilmeden önce başvuruda  bulunan kuruluşun yatırımda kullanacağı sabit yatırım tutarının % 0.5’ini geçmemek üzere Bakanlar Kurulunca belirlenecek tutarı, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı Merkez Saymanlık Müdürlüğü hesabına endüstri bölgelerinin yönetim ve işletilmesinde kullanılmak üzere katkı payı olarak yatırması zorunludur. Yatırılan bu tutar Maliye Bakanlığınca bir yandan genel bütçeye özel gelir diğer yandan Bakanlık bütçesinde açılacak tertiplere özel ödenek kaydedilir.

Endüstri bölgelerinin kurulması için gerekli arazi temini ve alt yapı ile ilgili giderler Sanayi ve Ticaret Bakanlığı bütçesine bu amaçla konulacak ödenek ile bu madde hükmüne göre kaydedilecek özel ödenekten karşılanır. Kaydedilen özel ödeneklerden yılı içerisinde kullanılmayan tutarlar, Maliye Bakanlığınca Sanayi ve Ticaret Bakanlığının ertesi yıl bütçesine devren özel gelir ve ödenek kaydedilir.

Kamulaştırma ödeneği Sanayi ve Ticaret Bakanlığı bütçesinden karşılanan endüstri bölgesi arazisi Hazine adına tapuda tescil edilir.

Bu Kanun kapsamında yapılacak harcamalarda 1050 sayılı Muhasebei Umumiye Kanunu ile 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümleri uygulanmaz.

Endüstri bölgesi ilan edilmiş yerlerde yatırım yapmak isteyen yerli ve yabancı gerçek ve tüzel kişiler 2872 sayılı Çevre Kanununun 10 uncu maddesinde ve “Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliği”nde düzenlenen Çevresel Etki Değerlendirme Raporunu hazırlayıp Çevre Bakanlığına sunmakla yükümlüdürler. Ancak bu faaliyetler yer tetkiki kararından muaftırlar.

Raporun sunulması üzerine Çevre Bakanlığınca, faaliyetin niteliğine bağlı olarak, Endüstri Bölgeleri Koordinasyon Kuruluna üye bakanlık ve diğer kuruluşlardan gerek görülenler ile Sağlık, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlıkları, faaliyetin gerçekleştirileceği yerin il belediye başkanlığı ve bilimsel kuruluşların temsilcilerinden oluşan inceleme ve değerlendirme komisyonu kurulur. Raporun Çevre Bakanlığına intikali tarihinden itibaren inceleme, değerlendirme ve nihai karar verme süreci en geç iki aydır. Bu süreye, faaliyet sahibinin raporu düzeltmesi için tanınan süre dahil değildir. Faaliyet sahibi, düzeltilmek üzere kendisine geri verilen raporunu onbeş gün içinde düzeltmek zorundadır.

Çevresel Etki Değerlendirmesi Raporu üzerinde yapılacak inceleme ve değerlendirme sonucu ÇED olumlu kararı verilen faaliyetler hakkında ilgili kurumlarca başkaca hiçbir işleme gerek kalmaksızın onbeş gün içinde gerekli izin, onay ve ruhsatlar verilir. Bütün bu işlemler üç ay içerisinde tamamlanır.

Endüstri bölgelerinin yönetim ve işletilmesinde görev alan komisyon üyelerine, kamu iktisadî teşebbüslerinde yönetim kurulu başkan ve üyelerine ödenen aylık ücret ve diğer ödemeler tutarında ücret ödenir. Bu ödemeler Sanayi ve Ticaret Bakanlığının bütçesinden karşılanır ve damga vergisi hariç herhangi bir vergi ve kesintiye tâbi tutulmaz.

Teşvik tedbirleri

MADDE 4.- Endüstri bölgelerinde yeni işe başlayan gerçek ve tüzel kişilerin bu bölgelerde yapacakları yatırımlara yatırım teşvik kararnamesi çerçevesinde hangi teşviklerin verileceği ve verilecek tüm teşviklerin hangi yatırımlara ne şekilde ve ne ölçüde uygulanacağı hususlarında Bakanlar Kurulu yetkilidir.

Endüstri bölgeleri içinde kalan özel mülkiyet konusu arazi ve arsaların yatırım faaliyetlerine tahsisi amacıyla, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 27 nci maddesi hükümlerine göre acele kamulaştırma yapılabilir. Bu şekilde kamulaştırılan taşınmaz mallar, tapuda Hazine adına tescil edilir. Kamulaştırılan bu taşınmaz malların kamulaştırma bedelleri Sanayi ve Ticaret Bakanlığı bütçesinden karşılanmış ise, bu taşınmaz mallar üzerinde sözleşmesinde belirtilen süre kadar yatırımcılar lehine bedeli karşılığında, kamulaştırma bedeli yatırımcılar tarafından karşılanmış ise yatırımcılar lehine bedelsiz olarak irtifak hakkı tesis edilebilir. İrtifak haklarına ilişkin tüm işlemler Maliye Bakanlığınca yapılır.

Yönetmelik

MADDE 5. – Endüstri Bölgeleri Koordinasyon Kurulu ve komisyonların çalışmaları, endüstri bölgelerinin seçimi, yatırım izninin verilmesi, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı bütçesine özel ödenek kaydedilen tutarların harcama usul ve esasları ile bu Kanunun uygulanmasına ilişkin diğer hususlar Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.

MADDE 6. – 12.4.2000 tarihli ve 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanununun 14 üncü maddesinin birinci fıkrasının birinci cümlesine “tutarı” kelimesinden sonra gelmek üzere “ve genel idare giderleri” ibaresi eklenmiştir.

GEÇİCİ MADDE 1. – 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu hükümlerine göre kurulmuş bulunan mevcut organize sanayi bölgelerinden Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca uygun görülenler, Endüstri Bölgeleri Koordinasyon Kurulunun teklifi üzerine Bakanlar Kurulunca endüstri bölgesi olarak ilan edilebilirler.

Endüstri bölgesi kurulması talep edilen yerlerde, organize sanayi bölgelerinin bulunması durumunda, öncelikle mevcut organize sanayi bölgeleri bu madde uyarınca endüstri bölgesi olarak ilan edilebilirler.

Endüstri bölgesi olarak ilan edilen organize sanayi bölgeleri mevcut organları vasıtasıyla sevk ve idare edilir. Bu bölgelerde, bu Kanun ile tanımlanan yatırımı gerçekleştiren yatırımcılar yine bu Kanun ile getirilen teşviklerden yararlanırlar.

Yürürlük

MADDE 7. – Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 8. – Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.